మంగళగిరి, Guntur (VISWAM VOICE DESK):
తెలంగాణ ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో 83.9% శస్త్ర ప్రసవాలే!
ఆంధ్రప్రదేశ్లోనూ ప్రైవేటులో 66.2 శాతం.. దేశ సగటు 54.1 శాతమే
తెలంగాణలో మొత్తం ప్రసవాల్లో 62.2%.. ఏపీలో 52.2% సిజేరియన్లు
జిల్లాల్లో మరింత ఆందోళనకర చిత్రం.. కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రతి పది ప్రసవాల్లో తొమ్మిదికి చేరువగా ఆపరేషన్లు
వైద్య అవసరమే కారణమా?.. ముందస్తు ప్రణాళిక, ముహూర్తాలు, ఇతర కారణాల ప్రభావమెంత?
అధిక శస్త్ర ప్రసవాలున్న ఆస్పత్రులపై వైద్యపరమైన తనిఖీలు, ఆడిట్లకు పెరుగుతున్న డిమాండ్
—
బ్యానర్ హైలైట్స్
🔴 దేశవ్యాప్తంగా మొత్తం సిజేరియన్లు 27.2%
🔴 దేశంలోని ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో సిజేరియన్లు 54.1%
🔴 తెలంగాణలో మొత్తం 62.2%.. ప్రైవేటులో ఏకంగా 83.9%
🔴 ఆంధ్రప్రదేశ్లో మొత్తం 52.2%.. ప్రైవేటులో 66.2%
🔴 తెలంగాణలో ప్రభుత్వ ఆస్పత్రుల్లోనూ 48.1%
🔴 ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ఆస్పత్రుల్లో సుమారు 38%
🔴 పాత జిల్లా స్థాయి అధికారిక సర్వేల్లో తెలంగాణలోని కొన్ని జిల్లాల్లో ప్రైవేటు సిజేరియన్ రేటు 90% దాటిన చిత్రం
🔴 అధిక సిజేరియన్ రేట్లున్న ఆస్పత్రులపై సమగ్ర వైద్య ఆడిట్ అవసరమంటున్న నిపుణులు
—
ప్రత్యేక కథనం
బిడ్డ పుట్టడం ప్రతి కుటుంబంలో అపూర్వమైన ఆనంద ఘట్టం. తొమ్మిది నెలలు మోసిన తల్లి కళ్లముందు తన బిడ్డను చూసే ఆ క్షణం జీవితాంతం గుర్తుండిపోతుంది. అయితే తెలుగు రాష్ట్రాల్లో ప్రసవాల తీరును వెల్లడిస్తున్న తాజా గణాంకాలు మాత్రం మాతృత్వం చుట్టూ మరో తీవ్రమైన చర్చకు తెరతీస్తున్నాయి.
సహజ ప్రసవాలతో పోలిస్తే శస్త్ర ప్రసవాల శాతం భారీగా పెరుగుతోంది. ముఖ్యంగా ప్రైవేటు వైద్య సంస్థల్లో నమోదవుతున్న సిజేరియన్ శాతం దేశ సగటును మించిపోవడం అనేక ప్రశ్నలను ముందుకు తెస్తోంది.
అన్ని శస్త్ర ప్రసవాలూ అనవసరమని చెప్పడానికి వీల్లేదు. తల్లి లేదా బిడ్డ ప్రాణాలకు ప్రమాదం ఉన్న సమయంలో సిజేరియన్ అత్యంత కీలకమైన ప్రాణరక్షక వైద్య విధానం. అయితే కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రతి పది ప్రసవాల్లో ఎనిమిది, తొమ్మిది వరకు శస్త్రచికిత్సలే నమోదవుతున్నప్పుడు — వైద్య అవసరం ఎంత?.. ఇతర కారణాల ప్రభావం ఎంత? అన్న ప్రశ్నకు సమాధానం వెతకాల్సిన అవసరం ఏర్పడుతోంది.
తెలంగాణలో ప్రతి 100 ప్రసవాల్లో 62 శస్త్రచికిత్సలే!
తాజా జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే–6 (2023–24) గణాంకాలు తెలంగాణలో పరిస్థితి ఎంత తీవ్రంగా ఉందో తెలియజేస్తున్నాయి.
రాష్ట్రంలోని మొత్తం ప్రసవాల్లో 62.2 శాతం సిజేరియన్ విధానంలో జరిగినట్లు నమోదైంది.
ప్రైవేటు వైద్య సంస్థలను మాత్రమే పరిశీలిస్తే ఈ శాతం మరింత పెరిగి 83.9 శాతానికి చేరింది.
అంటే తెలంగాణలో ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో జరిగే ప్రతి 100 ప్రసవాల్లో దాదాపు 84 ప్రసవాలు శస్త్రచికిత్స ద్వారానే జరుగుతున్నాయన్న మాట.
ప్రభుత్వ వైద్య సంస్థల్లోనూ సిజేరియన్ రేటు 48.1 శాతంగా నమోదవడం గమనార్హం.
ఆంధ్రప్రదేశ్లోనూ సగానికి మించినవే
ఆంధ్రప్రదేశ్లోనూ పరిస్థితి ఆందోళన కలిగిస్తోంది.
జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే–6 ప్రకారం రాష్ట్రంలోని మొత్తం ప్రసవాల్లో 52.2 శాతం సిజేరియన్లు నమోదయ్యాయి.
ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో ఈ రేటు 66.2 శాతంగా ఉండగా, ప్రభుత్వ వైద్య సంస్థల్లో సుమారు 38 శాతంగా నమోదైంది.
అంటే ఏపీలో ప్రైవేటు వైద్య సంస్థల్లో జరిగే ప్రతి మూడు ప్రసవాల్లో దాదాపు రెండు శస్త్ర ప్రసవాలే.
దేశవ్యాప్తంగా మొత్తం సిజేరియన్ రేటు 27.2 శాతం, ప్రైవేటు వైద్య సంస్థల్లో 54.1 శాతం ఉండగా రెండు తెలుగు రాష్ట్రాలు ఈ సగటును దాటడం గమనించాల్సిన అంశం.
గణాంకాల్లో తెలుగు రాష్ట్రాల చిత్రం
ప్రాంతం| మొత్తం సిజేరియన్లు| ప్రైవేటు ఆస్పత్రులు| ప్రభుత్వ ఆస్పత్రులు
భారతదేశం| 27.2%| 54.1%| 16.9%
తెలంగాణ| 62.2%| 83.9%| 48.1%
ఆంధ్రప్రదేశ్| 52.2%| 66.2%| సుమారు 38%
—
జిల్లాల్లో మరింత తీవ్ర చిత్రం
జిల్లాల వారీ తాజా జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే–6 పూర్తి పట్టికలు ప్రజలకు స్పష్టంగా అందుబాటులో లేకపోవడంతో, జిల్లా స్థాయి పోలికకు గత జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే–5 గణాంకాలే ఇప్పటికీ ప్రధాన అధికారిక సూచికగా ఉన్నాయి.
ఆ గణాంకాల్లో తెలంగాణలోని కొన్ని జిల్లాల్లో ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల సిజేరియన్ రేట్లు అత్యంత ఎక్కువగా నమోదయ్యాయి.
తెలంగాణ – ప్రైవేటు వైద్య సంస్థల్లో గత జిల్లా స్థాయి చిత్రం
– కరీంనగర్ – 92.8%
– మంచిర్యాల – 92.6%
– రాజన్న సిరిసిల్ల – 90.9%
– నిర్మల్ – 90.3%
– నిజామాబాద్ – 90%
– నల్గొండ – 90%
– వరంగల్ అర్బన్ – 87.9%
– జనగామ – 86%
– హైదరాబాద్ – 85%
ఈ గణాంకాలు ప్రస్తుత పరిస్థితిని యథాతథంగా ప్రతిబింబిస్తున్నాయని చెప్పలేం. అయినప్పటికీ తెలంగాణలో అధిక సిజేరియన్ ధోరణి కొత్తది కాదని సూచిస్తున్నాయి.
—
ఏపీలోనూ ఉమ్మడి జిల్లాల్లో అధిక శాతం
ఆంధ్రప్రదేశ్లో జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఉన్న 13 ఉమ్మడి జిల్లాలకు సంబంధించిన జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే–5 గణాంకాల్లోనూ కొన్ని ప్రాంతాల్లో అధిక రేట్లు కనిపించాయి.
ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో అప్పటి జిల్లా చిత్రం
– కృష్ణా – 79.7%
– శ్రీకాకుళం – 73.8%
– గుంటూరు – 72.2%
– తూర్పు గోదావరి – 72%
– పశ్చిమ గోదావరి – 72%
– విజయనగరం – 70.3%
– కర్నూలు – 64.5%
– ప్రకాశం – 61%
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణ కారణంగా వీటిని ప్రస్తుత 26 జిల్లాల గణాంకాలుగా భావించకూడదు. అయితే ప్రాంతాల వారీగా గతంలోనే అధిక శస్త్ర ప్రసవ ధోరణి ఉన్నట్లు అవి చూపిస్తున్నాయి.
—
వైద్య అవసరమేనా?..
ఇక్కడ అత్యంత ముఖ్యమైన అంశం ఇదే.
అధిక శాతం నమోదైనంత మాత్రాన ప్రతి సిజేరియన్ అనవసరమని చెప్పడం వైద్యపరంగా సరైంది కాదు.
శిశువు గుండె స్పందనలు తగ్గడం, ప్రసవం ముందుకు సాగకపోవడం, ప్లాసెంటా సమస్యలు, తల్లి ఆరోగ్య పరిస్థితి, శిశువు స్థానం, గత ప్రసవాల్లో సిజేరియన్ చరిత్ర, అధిక రక్తపోటు వంటి అనేక పరిస్థితుల్లో శస్త్ర ప్రసవం తల్లీబిడ్డల ప్రాణాలను కాపాడుతుంది.
అయితే ప్రతి పది ప్రసవాల్లో ఎనిమిది, తొమ్మిది శస్త్ర ప్రసవాలుగా నమోదవుతున్న ఆస్పత్రుల్లో ప్రతి శస్త్రచికిత్స వెనుక వైద్య కారణం ఏమిటి? అన్నదానిపై స్వతంత్ర వైద్య ఆడిట్ జరగాలన్న అభిప్రాయం బలపడుతోంది.
—
ముహూర్తాల మోజు కూడా కారణమా?
వైద్య కారణాలతో పాటు కొన్ని సామాజిక అంశాలు కూడా శస్త్ర ప్రసవాల పెరుగుదలపై ప్రభావం చూపుతున్నాయనే అభిప్రాయం వైద్య వర్గాల్లో ఉంది.
బిడ్డ నిర్దిష్ట తేదీన, నిర్దిష్ట సమయంలో పుట్టాలని కోరుకోవడం, మంచి నక్షత్రం లేదా ముహూర్తం చూసుకోవడం, ప్రసవ వేదనపై భయం, ముందుగానే ప్రసవ తేదీని నిర్ణయించుకోవాలనే కుటుంబాల అభిలాష వంటి అంశాలు కొన్ని సందర్భాల్లో నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేయవచ్చు.
అయితే ఇవే అన్ని సిజేరియన్లకు కారణమని సాధారణీకరించడం సరైంది కాదు.
—
ఆస్పత్రులకు సౌకర్యమే కారణమా?
సహజ ప్రసవం ఎప్పుడు జరుగుతుందో ఖచ్చితంగా చెప్పడం సాధ్యం కాదు. వైద్యులు, నర్సులు గంటల తరబడి పర్యవేక్షించాల్సి రావచ్చు.
దానికి భిన్నంగా ముందుగా నిర్ణయించిన శస్త్ర ప్రసవంలో సమయం, వైద్య బృందం, ఆపరేషన్ గది తదితరాలను ముందుగానే సమన్వయం చేసుకోవచ్చు.
ఇలాంటి నిర్వహణ సౌలభ్యం కూడా కొన్ని సందర్భాల్లో శస్త్ర ప్రసవాల నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేస్తుందా అనే అంశంపై మరింత పరిశోధన అవసరం.
—
‘ప్యాకేజీ’లపై ప్రశ్నలు
ప్రైవేటు ఆస్పత్రుల్లో సాధారణ ప్రసవం, సిజేరియన్, గది అద్దె, వైద్యుల రుసుములు, మందులు, పరీక్షలు, నవజాత శిశు సంరక్షణ తదితర ఖర్చుల్లో భారీ వ్యత్యాసాలు కనిపిస్తుంటాయి.
కొన్ని కుటుంబాలు ప్రసవానికి ముందే ఒక మొత్తం చెప్పి, తర్వాత మందులు, పరీక్షలు, శిశు సంరక్షణ పేరుతో అదనపు బిల్లులు వస్తున్నాయని ఫిర్యాదు చేస్తుంటాయి.
అయితే రాష్ట్రవ్యాప్తంగా అన్ని ప్రైవేటు ఆస్పత్రులు ఒకే విధంగా అధిక మొత్తాలు వసూలు చేస్తున్నాయని ఆధారాలు లేకుండా నిర్ధారించడం సముచితం కాదు.
అందుకే ప్రతి ఆస్పత్రి సహజ ప్రసవం, సిజేరియన్కు సంబంధించిన పూర్తి ధరల పట్టికను ముందుగానే బహిరంగంగా ప్రకటించాలి అనే డిమాండ్ ముందుకు వస్తోంది.
—
ఆంధ్రప్రదేశ్లో తనిఖీల దిశగా అడుగులు
అధిక సిజేరియన్ రేట్లు నమోదవుతున్న ఆస్పత్రులను గుర్తించి వైద్యపరమైన పరిశీలన జరపాలని ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఇప్పటికే అధికారులకు సూచించినట్లు నివేదికలు వెలువడ్డాయి.
కొన్ని ప్రైవేటు వైద్య సంస్థల్లో అత్యంత అధికంగా సిజేరియన్లు నమోదవుతున్న నేపథ్యంలో ప్రసవ రికార్డులు, శస్త్రచికిత్సకు చూపిన వైద్య కారణాలను పరిశీలించాల్సిన అవసరంపై ప్రభుత్వం దృష్టి సారించింది.
ఇలాంటి ఆడిట్లు నిరంతర ప్రక్రియగా మారితేనే అవసరం లేని శస్త్రచికిత్సలను గుర్తించడం సాధ్యమవుతుందని వైద్య నిపుణులు చెబుతున్నారు.
—
WHO అసలు ఏమంటోంది?
ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ గతంలో 10 నుంచి 15 శాతం సిజేరియన్ రేటును ఒక సూచికగా ప్రస్తావించినప్పటికీ, ప్రస్తుతం ప్రతి దేశం తప్పనిసరిగా అదే శాతంలో ఉండాలని చెప్పడం లేదు.
అవసరం ఉన్న మహిళకు సమయానికి సిజేరియన్ అందుబాటులో ఉండాలని WHO ప్రధానంగా చెబుతోంది.
అదే సమయంలో జనాభా స్థాయిలో సిజేరియన్ రేటు పెరిగిందనే ఒక్క కారణంతోనే తల్లి, శిశు మరణాలు నిరంతరం తగ్గుతాయని చెప్పడానికి ఆధారాలు లేవని కూడా పేర్కొంటోంది.
అందువల్ల చర్చ “సిజేరియన్ మంచిదా? చెడ్డదా?” అన్నది కాదు.
“అవసరమైనప్పుడు జరుగుతోందా?.. అవసరం లేకుండానా?” అన్నదే అసలు ప్రశ్న.
—
ప్రతి ఆస్పత్రి గణాంకాలు బహిర్గతం చేయాలి
ఆస్పత్రుల వారీగా ప్రతి నెలా:
మొత్తం ప్రసవాలు – సహజ ప్రసవాలు – సిజేరియన్లు – మొదటి సిజేరియన్ – పునరావృత సిజేరియన్ – అత్యవసర ఆపరేషన్లు – ముందుగా నిర్ణయించిన ఆపరేషన్లు – తల్లి, శిశు సమస్యలు
వంటి వివరాలను వైద్య ఆరోగ్య శాఖ ప్రజలకు అందుబాటులో ఉంచితేనే అసలు పరిస్థితి బయటపడుతుంది.
అధిక సిజేరియన్ శాతాలున్న ఆస్పత్రులను నిపుణుల బృందాలతో తనిఖీ చేయడం, ప్రతి శస్త్ర ప్రసవానికి వైద్య కారణాన్ని నమోదు చేయడం, రికార్డులను సమయానుకూలంగా ఆడిట్ చేయడం అవసరం.
—
కావాల్సింది సిజేరియన్ వ్యతిరేకత కాదు
సిజేరియన్ వైద్య విధానాన్ని తప్పుబట్టడం ఈ కథనం ఉద్దేశం కాదు.
ప్రాణాపాయ పరిస్థితుల్లో అది తల్లీబిడ్డకు ప్రాణదాత.
కానీ వైద్య అవసరం లేకుండానే జరుగుతున్న ఒక్క శస్త్ర ప్రసవం కూడా ఒక మహిళ ఆరోగ్యాన్ని అనవసర ప్రమాదంలోకి నెట్టే అవకాశం ఉంటుంది.
అందుకే “సహజ ప్రసవమే తప్పనిసరి” అన్న మరో అతి వైపుకూ వెళ్లకుండా, “వైద్య అవసరమే నిర్ణయానికి ప్రమాణం” అనే విధానం అమలు కావాలి.
మాతృత్వం మార్కెట్ నిర్ణయంగా కాకుండా… తల్లి–బిడ్డ భద్రతే కేంద్రంగా ఉండాలి.
—
బాక్స్ ఐటమ్
ప్రభుత్వం అడగాల్సిన 7 ప్రశ్నలు
1. ఒక్కో ఆస్పత్రిలో సిజేరియన్ శాతం ఎంత?
2. రాష్ట్ర సగటు కంటే రెండింతలు ఉన్న ఆస్పత్రులు ఎన్ని?
3. ప్రతి ఆపరేషన్కు వైద్య కారణం నమోదు చేస్తున్నారా?
4. మొదటి సిజేరియన్లు ఎందుకు పెరుగుతున్నాయి?
5. సహజ ప్రసవాలకు అవసరమైన వైద్య సిబ్బంది ఉన్నారా?
6. ప్రసవ ప్యాకేజీల ధరల్లో పారదర్శకత ఉందా?
7. అధిక సిజేరియన్ ఆస్పత్రులపై చివరిసారి ఆడిట్ ఎప్పుడు జరిగింది?

